Bestuurdersaansprakelijkheid: wel of geen persoonlijk ernstig verwijt?
In beginsel ben je als bestuurder van een rechtspersoon (bijvoorbeeld een BV of een NV) niet aansprakelijk voor schulden van de rechtspersoon. Dat wordt anders wanneer je als bestuurder een “persoonlijk ernstig verwijt” van de benadeling van de rechtspersoon kan worden gemaakt[1]. Dan kan er sprake zijn van bestuurdersaansprakelijkheid. Wanneer nu precies sprake is van zo’n “persoonlijk ernstig verwijt” leg ik uit aan de hand van een recente uitspraak van de rechtbank Zeeland-West-Brabant.
Leaseovereenkomst
De feiten in deze zaak luiden als volgt. ABN AMRO Asset Based Finance N.V. t.h.o.d.n. ABN AMRO Lease (hierna te noemen: “ABN”) sluit op 28 december 2018 een leaseovereenkomst met Brands4Less B.V. (hierna te noemen: “Brands4Less”), vertegenwoordigd door de bestuurder en enig aandeelhouder; de gedaagde in deze kwestie. Het object van de leaseovereenkomst is een luxe personenauto. Het financieringsbedrag bedraagt bijna € 200.000,00 en de leaseperiode bedraagt 60 maanden. Kort na het sluiten van deze overeenkomst, op 4 januari 2019, draagt gedaagde zijn aandelen in Brands4Less en de activa en passiva over aan J&D B.V. voor een koopprijs van € 100,00.
Per 8 januari 2019 is J&D B.V. bestuurder van Brands4Less. Gedaagde is per diezelfde datum uitgeschreven als bestuurder. Deze bestuurswissel is op 28 januari 2019 ingeschreven in de Kamer van Koophandel. Op 10 januari 2019 is het financieringsbedrag overgemaakt op de bankrekening van Brands4Less en vervolgens is het leaseobject niet bij de dealer afgehaald en heeft Brands4Less de koopprijs niet aan de dealer voldaan en de leasetermijnen werden ook niet aan ABN voldaan.
J&D B.V. ging op 10 september 2019 failliet. ABN heeft haar schade niet kunnen verhalen.
Bestuurdersaansprakelijkheid
Op 13 november 2019 heeft de advocaat van ABN een (aangetekende) brief gezonden aan gedaagde waarin hij privé aansprakelijk wordt gesteld. ABN meent dat gedaagde persoonlijk aansprakelijk kan worden gehouden voor de door ABN geleden en nog te lijden schade ten gevolge van het niet nakomen van de leaseovereenkomst door Brands4Less. Bij de beoordeling hiervan hanteert de rechtbank de in de rechtspraak ontwikkelde maatstaf van “het persoonlijk ernstig verwijt” en de Beklamelnorm.
Persoonlijk ernstig verwijt
De Beklamel-norm houdt in dat een
bestuurder aansprakelijk kan worden gehouden op grond van onrechtmatige daad op
het moment dat hij namens de rechtspersoon een overeenkomst aangaat met een
derde waarvan hij weet of behoort te weten dat de rechtspersoon de uit die
overeenkomst voortvloeiende verplichtingen niet kan nakomen en dat die
rechtspersoon ook geen verhaal zal bieden. De bestuurder van die onderneming
zal dan aansprakelijk worden gehouden voor de door de derde, in dit geval ABN,
geleden schade.
De bestuurder is aansprakelijk
De rechtbank achtte onvoldoende weersproken dat gedaagde, als (voormalig) bestuurder van Brands4Less met J&D B.V. heeft samengespannen om ABN te benadelen en bij het aangaan van de leaseovereenkomst op 28 december 2018 wist dat ABN het financieringsbedrag niet terugbetaald zou krijgen en Brands4Less ook geen verhaal zou bieden. Het feit dat de bestuurswissel vóór de betaling van ABN en Brands4Less plaatsvond maar pas later is ingeschreven (namelijk op 28 januari 2019), is – volgens de rechtbank – een belangrijke aanwijzing voor het feit dat de bestuurswissel en de aandelenoverdracht een essentieel onderdeel was van de samenspanning. Het was voor ABN dus niet kenbaar dat de onderneming kort na het sluiten van de leaseovereenkomst zou worden overgedragen en dat er een bestuurswissel zou plaatsvinden. Het gevolg van deze uitspraak is dat gedaagde in privé aansprakelijk wordt gesteld voor de gehele schade van ABN.
Bent u als schuldeiser benadeeld door een rechtspersoon en bent u benieuwd of dat gevolgen heeft voor de bestuurder? Neem dan contact met ons op en dan kijken we er samen naar!
[1] ECLI:NL:HR:2014:2627.